Fundamentals

Wat is AI-geletterdheid? Definitie en uitleg

Ontdek wat AI-geletterdheid precies inhoudt, waarom het verplicht is sinds de EU AI Act, en welke competenties je nodig hebt.

2 min leestijd

AI-geletterdheid is het vermogen om kunstmatige intelligentie te begrijpen, kritisch te beoordelen en verantwoord te gebruiken. Het is geen technische vaardigheid, maar een basisbegrip dat iedereen nodig heeft in een wereld waar AI steeds meer onderdeel wordt van ons dagelijks werk.

De officiële definitie volgens de EU AI Act

De EU AI Act definieert AI-geletterdheid als: “vaardigheden, kennis en begrip die aanbieders, gebruiksverantwoordelijken en getroffen personen in staat stellen AI-systemen op geïnformeerde wijze in gebruik te nemen.”

In het kort: je moet begrijpen wat AI doet, welke risico’s eraan verbonden zijn, en hoe je er verantwoord mee omgaat.

De drie pijlers van AI-geletterdheid

1. Herkennen

Weten wanneer je met AI te maken hebt. Veel tools die we dagelijks gebruiken - van e-mailsuggesties tot Copilot in Word - bevatten AI-componenten. Het herkennen hiervan is de eerste stap.

2. Begrijpen

Snappen wat AI wel en niet kan. AI-systemen zijn krachtig, maar hebben beperkingen. Ze kunnen hallucineren (onjuiste informatie presenteren als feit), bias vertonen, en privacy-gevoelige informatie lekken.

3. Toepassen

In staat zijn om AI verantwoord te gebruiken. Dit betekent kritisch omgaan met AI-output, weten wanneer menselijke controle nodig is, en de regels kennen die gelden voor AI-gebruik.

Waarom is AI-geletterdheid verplicht?

Sinds 2 februari 2025 verplicht de EU AI Act organisaties om ervoor te zorgen dat medewerkers die met AI-systemen werken “voldoende AI-geletterd” zijn. Dit is vastgelegd in Artikel 4 van de verordening.

De verplichting geldt voor:

Aanbieders van AI-systemen
Gebruiksverantwoordelijken (organisaties die AI inzetten)
Alle medewerkers die met AI-systemen werken

Bij overtredingen of AI-gerelateerde incidenten kan het ontbreken van training een verzwarende factor zijn bij het bepalen van aansprakelijkheid.

Wat moet je weten om AI-geletterd te zijn?

Een AI-geletterde medewerker kan:

AI herkennen in dagelijkse tools en processen
Risicocategorieën onderscheiden (verboden, hoog-risico, beperkt risico, minimaal risico)
Kritisch beoordelen of AI-output betrouwbaar en accuraat is
Privacy-risico’s inschatten bij het delen van gegevens met AI
Weten wanneer menselijke controle noodzakelijk is

De volgende stap

AI-geletterdheid is de basis, niet het eindpunt. Nadat medewerkers de fundamenten begrijpen, kunnen ze verder met specifieke AI-vaardigheidstrainingen voor tools die zij in hun werk gebruiken.

Wil je jouw team AI-geletterd maken? Bekijk onze 60 minuten cursus die alle essentiële kennis behandelt.

Veelgestelde vragen

Is AI-geletterdheid hetzelfde als kunnen programmeren?

Nee, AI-geletterdheid gaat niet over programmeren of technische vaardigheden. Het gaat om het begrijpen van wat AI kan en niet kan, het herkennen van AI-systemen in je werk, en het kritisch kunnen beoordelen van AI-output.

Voor wie is AI-geletterdheid belangrijk?

AI-geletterdheid is belangrijk voor iedereen die met AI-systemen werkt, ongeacht functie of sector. Van HR-medewerkers die AI gebruiken voor recruitment tot marketeers die content genereren met ChatGPT.

Hoeveel tijd kost het om AI-geletterd te worden?

De basiskennis voor AI-geletterdheid kun je opdoen in 60 minuten. Dit omvat de kernconcepten, risico's en regels. Verdieping en praktische vaardigheden vragen meer tijd.

Wil je meer leren over AI-geletterdheid?

Bekijk de 60 minuten cursus voor de complete basis.

Bekijk de cursus

Terug naar de kennisbank